تاسیسات سختمان به معنای کلی، استفاده از امکانات تاسیساتی و مهندسی موجود و به روز را شامل میشود که کمک میکند تا ساکنان و افرادی که در ساختمان حضور دارند، زندگی راحت و آسودهای داشته باشند. در واقع تاسیسات ساختمان بخشهایی مثل سیستمهای گرمایشی، سرمایشی، تهویه مطبوع، لوله کشی آب، گاز، سیم کشی برق، تلفن، سیستمهای تعبیه شده برای تخلیه فاضلاب، راههای ارتباطی بین طبقات مختلف و واحدها و … را شامل میشود.
⚫️ انواع تاسیسات ساختمان
تاسیسات ساختمان از نظر طراحان و مهندسان این حوزه انواع مختلفی دارد، اما همه این انواع در ۲ دسته کلی قرار میگیرند که عبارتند از:
تاسیسات مکانیکی که به نوعی اصلیترین بخش تاسیسات ساختمانی است و قلب تپنده آن محسوب میشود. بهتر است در نظر داشته باشید که خود تاسیسات مکانیکی به ۲ دسته کلی دیگر تقسیم میشوند که عبارتند از:
تاسیسات مکانیکی ساختمانی
تاسیسات مکانیکی صنعتی
⚫️برخی از مهمترین لوازم تاسیسات مکانیکی عبارتند از:
تاسیسات حرارتی (گرمایشی و سرمایشی)
تاسیسات بهداشتی (آب و فاضلاب)
تاسیسات گاز رسانی
تاسیسات استخر
تاسیسات آتش نشانی
سیستم تهویه مطبوع
⚫️ ۱- تاسیسات حرارتی، از مهمترین لوازم تاسیسات
یکی از مهمترین لوازم تاسیسات ساختمان، تاسیسات حرارتی (هم سرمایشی و هم گرمایشی) نام دارد. این بخش از تاسیسات وظیفه دارد تا دمای محیط را در تابستان خنک و در زمستان گرم کند تا ساکنان بتوانند زندگی راحتی داشته باشند.
⚫️ ۲- تاسیسات بهداشتی
تامین آب آشامیدنی واحدهای موجود در یک ساختمان و از طرفی خارج کردن فاضلاب تولید شده توسط ساکنین در واحدهای مختلف اصلیترین وظیفه تاسیسات بهداشتی عنوان شده است. تاسیسات بهداشتی به عنوان زیر مجموعه تاسیسات مکانیکی ساختمان محسوب میشود و دارای یک سیستم یکپارچه و کاملا منطبق بر اصول مهندسی است.
لولهها و لوازمی که لولهها را به هم متصل میکنند، جزو مهمترین لوازم تاسیسات به حساب میآیند. جنس لولههای استفاده شده در تاسیسات بهداشتی، معمولا از مس، برنج، پلاستیک، فولاد و برخی عناصر دیگر است.
⚫️ ۳- تاسیسات گاز رسانی
از لوازم تاسیسات ساختمانی است و به نوعی کلیه لولهکشیها و شبکهسازیهای صورت گرفته برای انتقال انرژی گاز به تمامی واحدها و بخشهای ساختمان را شامل میشود. طراحان و مجریان این نوع تاسیسات ساختمانی حتما باید به هنگام پیاده سازی آن، تمامی قوانین و مقررات تعیین شده از سمت اداره گاز را رعایت کنند.
خود تاسیسات ساختمانی لوازم زیادی را شامل میشود که برخی از آنها عبارتند از:
علمک
رگولاتور
کنتور گاز
بست
شلنگ
شیر مصرف گاز
برچسب انرژی
شیر ترموستات
⚫️ ۴- تاسیسات استخر
تاسیسات استخر جزو مهمترین لوازم تاسیسات ساختمانی به خصوص در ساختمانهای مسکونی و اداری محسوب نمیشوند، اما در اماکن تفریحی اهمیت بسیار زیادی دارند. همان طور که از نام این نوع تاسیسات میتوانید حدس بزنید، تاسیسات استخر شامل کلیه مواردی میشود که به حوزه استخر، سونا، جکوزی و … مربوط میشود.
این نوع تاسیسات نیز لوازم و بخشهای خاص خود را دارد که عبارتند از:
مدار گردش آب
آبنما و فواره
هیترها
سیستم های اتوماتیک مواد شیمیایی
روشنایی
سیستم کنترل
⚫️ ۵- لوازم تاسیسات آتش نشانی
کنترل حریق در ساختمانهای مسکونی، اداری و تجاری بسیار حائز اهمیت است، از این رو طراحان ساختمانی همواره باید به لوازم تاسیسات آتشنشانی توجه ویژهای داشته باشند. تاسیسات آتش نشانی کلیه امور و فعالیتهای مرتبطت با حوزه کنترل آتش و خاموش کردن آن را شامل میشود.
تاسیسات آتش نشانی به دو گروه عمده تقسیم میشوند که عبارتند از:
تاسیسات آتش نشانی دستی
تاسیسات آتش نشانی اتوماتیک
⚫️ ۶- سیستم تهویه مطبوع
از دیگر لوازم تاسیسات ساختمانی که در دسته تاسیسات مکانیکی قرار میگیرند، میتوان به سیستم تهویه مطبوع اشاره کرد. تهویه مطبوع (Heating، Ventilation، and Air Conditioning) که به اختصار HVAC خوانده میشود، به سیستمهای مختلفی اطلاق میشود که برای انتقال هوا بین مناطق داخلی و خارجی، همراه با گرمایش و سرمایش ساختمانهای مسکونی و تجاری استفاده میشوند.
در واقع میتوان گفت که تهویه مطبوع عبارت است از گرمایش، سرمایش و تهویه مطبوع یک محل. شما میتوانید نمونههای بسیار مختلف و متنوعی از این سیستمها را در خانهها، اماکن مسکونی بزرگ و کوچک، ایستگاههای مترو، بیمارستانها و به صورت کلی هر جایی که میزان رفت و آمد زیاد بوده و پاکسازی هوای محیط لازم و ضروری است، مشاهده کنید.
⚫️ ۷- منبع تغذیه و توزیع
منبع تغذیه (power supply)از مهمترین لوازم تاسیسات الکتریکی ساختمان است که وظیفه دارد تا نیروی الکتریکی مورد نیاز تجهیزات مختلف در واحدها را تامین کند. منبع تغذیه و توزیع جزو حیاتیترین بخشهای تاسیسات ساختمانی هستند، از این رو در طراحی و اجرای آنها باید دقت بسیار زیادی صورت گیرد.